Verblijfsvergunning in België: de routes, de asielprocedure en beroep bij weigering
Jurato · 6 July 2026
In het kort
- Er zijn verschillende routes naar een verblijfsrecht: gezinshereniging (art. 40bis Verblijfswet), humanitaire regularisatie (art. 9bis), medische regularisatie (art. 9ter) en internationale bescherming (asiel).
- Bij een asielaanvraag beslist het Commissariaat-generaal voor de Vluchtelingen en de Staatlozen (CGVS) of je de vluchtelingenstatus of de subsidiaire beschermingsstatus krijgt (art. 57/6, 49 en 49/2 Verblijfswet).
- Wordt je aanvraag geweigerd, dan kan je in de meeste gevallen beroep aantekenen bij de Raad voor Vreemdelingenbetwistingen. De termijnen zijn kort — reageer snel en laat je bijstaan.
Er leiden verschillende wegen naar een verblijfsrecht in België, elk met eigen voorwaarden en een eigen bevoegde instantie: gezinshereniging (art. 40bis Verblijfswet), humanitaire regularisatie (art. 9bis), medische regularisatie (art. 9ter) en internationale bescherming via een asielaanvraag (art. 57/6). Hieronder overlopen we de routes, de asielprocedure, en wat je doet bij een weigering.
Welke routes zijn er naar een verblijfsvergunning?
- Gezinshereniging — je vervoegt een familielid (bv. echtgenoot of geregistreerd partner) dat hier al een verblijfsrecht heeft (art. 40bis Verblijfswet).
- Humanitaire regularisatie (9bis) — een verblijfsmachtiging in buitengewone omstandigheden.
- Medische regularisatie (9ter) — een verblijfsmachtiging wegens een ernstige ziekte.
- Internationale bescherming (asiel) — de vluchtelingenstatus of subsidiaire bescherming.
Bron: art. 40bis, 9bis, 9ter Verblijfswet.
Humanitaire regularisatie (9bis)
In buitengewone omstandigheden, en op voorwaarde dat je over een identiteitsdocument beschikt, kan je een machtiging tot verblijf aanvragen bij de burgemeester van de plaats waar je verblijft. Die maakt je aanvraag over aan de minister of zijn gemachtigde; als die de machtiging toekent, wordt ze in België afgegeven (art. 9bis Verblijfswet).
Belangrijk: dit is een gunst, geen automatisch recht. De overheid beoordeelt elk dossier afzonderlijk, wat betekent dat een goed onderbouwd dossier essentieel is.
Bron: art. 9bis Verblijfswet.
Medische regularisatie (9ter)
Deze route staat open voor wie in België verblijft en zijn identiteit aantoont, en die zo ernstig ziek is dat de ziekte een reëel risico inhoudt voor zijn leven of fysieke integriteit, of een reëel risico op een onmenselijke of vernederende behandeling omdat er geen adequate behandeling beschikbaar is in het land van herkomst (art. 9ter Verblijfswet). Een medisch attest is een sleutelstuk van het dossier.
Bron: art. 9ter Verblijfswet.
Asiel: vluchtelingenstatus of subsidiaire bescherming
Vraag je internationale bescherming (asiel), dan beslist het Commissariaat-generaal voor de Vluchtelingen en de Staatlozen (CGVS) of je in aanmerking komt (art. 57/6 Verblijfswet). Er zijn twee statuten:
- de vluchtelingenstatus — voor wie erkend wordt als vluchteling, met toelating tot verblijf (art. 49 Verblijfswet);
- de subsidiaire beschermingsstatus — voor wie geen vluchteling is, maar bij terugkeer een reëel risico op ernstige schade loopt; die verblijfstitel is in eerste instantie één jaar geldig (art. 49/2 Verblijfswet).
Bron: art. 57/6, 49 en 49/2 Verblijfswet.
Wat als je aanvraag geweigerd wordt?
Tegen een negatieve beslissing kan je in de meeste gevallen beroep aantekenen bij de Raad voor Vreemdelingenbetwistingen, het gespecialiseerde administratieve rechtscollege voor vreemdelingenzaken. De beroepstermijnen zijn kort — vaak dertig dagen, en in sommige (versnelde) procedures nog korter. Laat een negatieve beslissing dus nooit liggen: elke dag telt, en na het verstrijken van de termijn is beroep meestal niet meer mogelijk.
Wanneer schakel je best een advocaat in?
Vreemdelingenrecht is technisch en de gevolgen zijn ingrijpend. Een advocaat vreemdelingenrecht is vrijwel altijd aangewezen, en zeker wanneer:
- je een aanvraag tot regularisatie (9bis of 9ter) of gezinshereniging wil indienen;
- je een negatieve beslissing of een bevel om het grondgebied te verlaten hebt gekregen;
- je asielaanvraag geweigerd is en je beroep wil aantekenen bij de Raad voor Vreemdelingenbetwistingen;
- je wordt vastgehouden in een gesloten centrum.
Kreeg je een weigering of wil je een verblijfsaanvraag indienen? Beschrijf je situatie in enkele zinnen en laat je gratis en vrijblijvend matchen met een advocaat vreemdelingenrecht. → Beschrijf je zaak
Aan deze algemene informatie kunnen geen rechten worden ontleend; ze vervangt geen juridisch advies over jouw concrete dossier. Het contacteren van een advocaat via dit platform doet geen advocaat-cliëntrelatie ontstaan.
Een vreemdelingenrecht advocaat nodig?
Vergelijk advocaten in onze gids of laat je gratis en vrijblijvend matchen met een specialist in de buurt.
Veelgestelde vragen
Welke routes zijn er naar een verblijfsvergunning in België? +
De belangrijkste zijn: gezinshereniging met een familielid dat hier verblijft (art. 40bis Verblijfswet), humanitaire regularisatie wegens buitengewone omstandigheden (art. 9bis), medische regularisatie wegens een ernstige ziekte (art. 9ter), en internationale bescherming via een asielaanvraag. Elke route heeft eigen voorwaarden en een eigen bevoegde instantie.
Wat is het verschil tussen de vluchtelingenstatus en subsidiaire bescherming? +
Beide zijn vormen van internationale bescherming die het CGVS kan toekennen (art. 57/6 Verblijfswet). De vluchtelingenstatus geldt voor wie vervolging vreest (art. 49). De subsidiaire beschermingsstatus geldt voor wie geen vluchteling is maar bij terugkeer een reëel risico op ernstige schade loopt; die verblijfstitel is in eerste instantie één jaar geldig (art. 49/2).
Wat is humanitaire regularisatie (9bis)? +
In buitengewone omstandigheden, en op voorwaarde dat je over een identiteitsdocument beschikt, kan je een machtiging tot verblijf aanvragen bij de burgemeester van je verblijfplaats; die maakt de aanvraag over aan de bevoegde minister of zijn gemachtigde (art. 9bis Verblijfswet). Het is een gunst, geen recht: de overheid beoordeelt elk dossier apart.
Wanneer kom je in aanmerking voor medische regularisatie (9ter)? +
Wanneer je zo ernstig ziek bent dat de ziekte een reëel risico inhoudt voor je leven of fysieke integriteit, of een reëel risico op een onmenselijke of vernederende behandeling omdat er geen adequate behandeling is in je land van herkomst (art. 9ter Verblijfswet). Je moet je identiteit aantonen en een medisch attest voorleggen.
Wat kan ik doen als mijn verblijfsaanvraag geweigerd wordt? +
Tegen de meeste beslissingen kan je beroep aantekenen bij de Raad voor Vreemdelingenbetwistingen. De beroepstermijnen zijn kort (vaak 30 dagen, in bepaalde procedures nog korter), dus wacht niet: laat je zo snel mogelijk bijstaan door een advocaat vreemdelingenrecht.