Jurato
← Terug naar blog

Wat kost een advocaat in Belgie? Erelonen en kosten uitgelegd

Jurato · 30 June 2026

In het kort

  • De kosten van een advocaat bestaan uit het ereloon (het honorarium voor het werk) en de kosten en uitgaven (zoals dossierkosten en gerechtskosten); op beide is in principe btw verschuldigd.
  • Vraag altijd een ereloonovereenkomst zodat de manier van berekenen (uurtarief, forfait of waarde van het geschil) en de geschatte kostprijs vooraf vastliggen.
  • Bij een vonnis kan de verliezende partij een rechtsplegingsvergoeding moeten betalen als tussenkomst in de advocaatkosten van de winnende partij; dat dekt zelden de volledige factuur.

Je vraagt je af wat een advocaat kost? De totale kost bestaat uit het ereloon (het honorarium voor het werk) plus de kosten en uitgaven, en daarop is in principe btw verschuldigd. Hoeveel je precies betaalt, hangt af van de complexiteit van je dossier en de afgesproken berekeningswijze. Daarom is een duidelijke ereloonovereenkomst vooraf essentieel.

In dit artikel lees je hoe advocatenkosten in België zijn opgebouwd, welke berekeningsmethodes bestaan, wat de rechtsplegingsvergoeding inhoudt en hoe je tussenkomst kunt krijgen.

Waaruit bestaan de kosten van een advocaat?

De factuur van een advocaat valt grofweg uiteen in twee delen:

  • Ereloon: de vergoeding voor het eigenlijke werk, zoals advies, studie van je dossier, briefwisseling, het opstellen van conclusies en het pleiten.
  • Kosten en uitgaven: de bijkomende uitgaven, zoals dossier- en administratiekosten, kopiekosten, verplaatsingen en voorgeschoten gerechtskosten (bijvoorbeeld de kosten van een gerechtsdeurwaarder).

Op beide onderdelen is in principe btw verschuldigd. Vraag dus steeds of de meegedeelde tarieven in- of exclusief btw zijn, zodat je een juist beeld krijgt van de totale kostprijs.

Hoe berekent een advocaat zijn ereloon?

Er bestaat geen vast wettelijk tarief. Een advocaat kan zijn ereloon op verschillende manieren bepalen:

  • Uurtarief: je betaalt per gepresteerd uur. Dit is transparant, maar de eindfactuur hangt af van de tijd die het dossier vraagt.
  • Forfait: een vast bedrag voor een duidelijk afgebakende prestatie, zoals een advies of een welbepaalde procedure.
  • Waarde of belang van het geschil: het ereloon wordt mee bepaald door wat er financieel op het spel staat.

Vaak gebruikt een advocaat een combinatie van deze methodes. Welke aanpak het voordeligst is, hangt af van je concrete situatie. Bespreek dit open tijdens je eerste gesprek; in ons artikel over het kiezen van een advocaat lees je welke vragen je daarbij stelt.

Wat is een ereloonovereenkomst?

Een ereloonovereenkomst is een schriftelijke afspraak waarin de advocaat en de cliënt vastleggen hoe het ereloon en de kosten worden berekend. Zo’n overeenkomst is sterk aan te raden, want ze:

  • maakt de berekeningswijze transparant;
  • geeft een raming van de te verwachten kost;
  • voorkomt discussies achteraf over de factuur.

Vraag deze overeenkomst proactief. Een goede advocaat geeft graag uitleg over hoe de kosten zullen evolueren naarmate je dossier vordert, en kan tussentijdse afrekeningen of provisies voorstellen.

Mag een advocaat op no cure no pay werken?

Veel mensen vragen of een advocaat enkel betaald wordt als hij wint. In België is een zuiver no cure no pay, waarbij het volledige ereloon afhangt van de uitkomst, niet toegelaten. Wel kan een advocaat in bepaalde gevallen een resultaatgebonden component afspreken bovenop een basisereloon.

Of dat in jouw dossier mogelijk en aangewezen is, hangt af van de aard van de zaak. Laat dit nakijken en leg elke afspraak vast in de ereloonovereenkomst, zodat er nadien geen misverstanden ontstaan.

Wat is de rechtsplegingsvergoeding?

Als je een gerechtelijke procedure voert, kan de rechter een rechtsplegingsvergoeding toekennen. Dat is een forfaitaire tussenkomst in de advocaatkosten van de winnende partij, te betalen door de verliezende partij. Het bedrag hangt af van de waarde van het geschil en wordt bij vonnis bepaald.

Belangrijk om te weten:

  • de vergoeding dekt zelden de volledige kosten die je zelf aan je advocaat betaalde;
  • verlies je de zaak, dan kun je zelf zo’n vergoeding aan de tegenpartij verschuldigd zijn.

Houd dit risico mee in het achterhoofd wanneer je beslist om te procederen. Meer over het verloop van een zaak lees je in ons artikel over de gerechtelijke procedure.

Kan ik tussenkomst krijgen in de kosten?

Advocatenkosten hoeven niet altijd volledig op jouw schouders te rusten:

  • Juridische tweedelijnsbijstand (pro deo): wie een laag inkomen heeft, kan een geheel of gedeeltelijk kosteloze advocaat krijgen.
  • Rechtsbijstandsverzekering: deze polis kan je advocaatkosten geheel of gedeeltelijk dekken, met in principe vrije keuze van advocaat.

Ga voor je een procedure start steeds na of je voor een van deze regelingen in aanmerking komt. De voorwaarden en de precieze tussenkomst hangen af van je situatie; laat dit gerust nakijken door een advocaat of vraag een gratis match om snel de juiste persoon te vinden. Verwacht nooit een gegarandeerde uitkomst, maar wel een correcte en transparante afrekening.

Een Overige rechtsgebieden advocaat nodig?

Vergelijk advocaten in onze gids of laat je gratis en vrijblijvend matchen met een specialist in de buurt.

Veelgestelde vragen

Hoe wordt het ereloon van een advocaat berekend? +

Een advocaat kan zijn ereloon op verschillende manieren berekenen: een uurtarief, een vast forfait voor een afgebakende prestatie of een bedrag gekoppeld aan de waarde of het belang van het geschil. Soms wordt een combinatie gebruikt. De gekozen methode moet vooraf worden afgesproken in een ereloonovereenkomst zodat je niet voor verrassingen komt te staan.

Wat is het verschil tussen ereloon en kosten? +

Het ereloon is de vergoeding voor het intellectuele werk van de advocaat: advies, briefwisseling, conclusies en pleidooien. De kosten en uitgaven zijn de bijkomende uitgaven, zoals dossier- en administratiekosten, verplaatsingen en betaalde gerechtskosten. Beide worden apart vermeld op de afrekening en zijn in principe onderworpen aan btw.

Mag een advocaat werken op no cure no pay? +

Een advocaat mag zijn ereloon gedeeltelijk laten afhangen van het resultaat, maar een zuiver no cure no pay waarbij het volledige ereloon enkel afhangt van de uitkomst is in België niet toegelaten. Een resultaatgebonden component bovenop een basisereloon kan in bepaalde gevallen wel. Bespreek dit vooraf en leg het vast in de ereloonovereenkomst.

Wat is een rechtsplegingsvergoeding? +

De rechtsplegingsvergoeding is een forfaitaire tussenkomst in de advocaatkosten van de partij die de zaak wint, te betalen door de verliezende partij. Het bedrag hangt af van de waarde van het geschil en wordt door de rechter toegekend. Let op: deze vergoeding dekt meestal niet de volledige kosten die je zelf aan je advocaat betaalde.

Kan ik tussenkomst krijgen in de advocaatkosten? +

Ja, in bepaalde gevallen. Wie een laag inkomen heeft, kan via juridische tweedelijnsbijstand (pro deo) een geheel of gedeeltelijk kosteloze advocaat krijgen. Heb je een rechtsbijstandsverzekering, dan worden de kosten mogelijk gedekt. Vraag dit na voor je een procedure start, want het kan een groot verschil maken.